TÜBA, COP31 için hazırladığı sentez raporla iklim değişikliğiyle mücadelede bilimsel yol haritasını sundu. Rapor, 2035 hedeflerine ulaşmak için somut politika ve eylem önerileri içeriyor.
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBA), 31. Taraflar Konferansı (COP31) Başkanlığı’nın 2035 Küresel Uygulama Hedefleri doğrultusunda hazırladığı COP31 Eylem Gündemi Hedeflerine İlişkin Sentez Raporu ile iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik bilimsel politika önerilerini sundu. Rapor, çevre, enerji, şehircilik, sanayi, eğitim ve finans alanlarını kapsayarak mevcut durumu analiz ediyor ve ülkelerin 2035 hedeflerine ulaşması için uygulanabilir yol haritaları ve somut eylem önerileri içeriyor.
TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, COP31’e ev sahipliği yapmanın Türkiye için tarihi bir sorumluluk olduğunu belirtti. TÜBA’nın iklim değişikliği, enerji, gıda, sürdürülebilir kalkınma, uluslararası ilişkiler ve yapay zekâ alanlarında yürüttüğü disiplinler arası çalışmaların raporun temelini oluşturduğunu ifade eden Şeker, iklim krizinin sadece çevre politikalarıyla değil, bilim, teknoloji ve uluslararası iş birliğiyle yönetilebileceğini vurguladı. Raporun, COP31 sürecinde karar vericiler için bilimsel bir referans niteliği taşıdığını söyledi.
Şeker, bilimin iklim krizine karşı en güvenilir rehber olduğunu belirterek, raporun bilim insanları, politika yapıcılar ve uluslararası kuruluşlar arasında ortak bir anlayış geliştirilmesine katkı sunmayı hedeflediğini dile getirdi. Yapay zekânın erken uyarı sistemlerinden enerji yönetimine, karbon muhasebesinden biyolojik çeşitliliğin korunmasına kadar iklim mücadelesini hızlandırabilecek önemli bir araç olduğunu vurgulayan Prof. Şeker, bu teknolojilerin etik ve insan odaklı geliştirilmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca çevresel krizlerin savaşlar ve doğal kaynakların sürdürülemez kullanımından da beslendiğini, kalıcı çevresel sürdürülebilirliğin ancak kalıcı barışla mümkün olabileceğini ekledi.
COP31 Başkanlığı’nın 2035 Küresel Uygulama Hedefleri için bilimsel dayanak oluşturmak amacıyla hazırlanan rapora göre, temel sorun teknoloji eksikliği değil, uygulamanın yavaş ilerlemesi ve ülkelerin finansman ile kurumsal kapasite bakımından desteklenmesi gerekliliğidir. TÜBA, küresel iklim hedeflerine ulaşmanın önündeki engelleri analiz ederken, mevcut teknolojiler ve bilgi birikimiyle gerçekleştirilebilecek hedefleri ortaya koyuyor.
Çalışma, elektrifikasyon, sıfır atık ve metan azaltımı, iklime dirençli şehirler, döngüsel sanayi, iklim eğitimi ve iklim finansmanını hayata geçirecek ‘Climate Implementation Bridge’ modeli gibi altı temel başlık etrafında şekilleniyor. Raporun en dikkat çekici bulgularından biri enerji dönüşümüne ilişkin. Küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payının 2035’e kadar %35’e çıkarılmasının hem teknik hem de ekonomik açıdan mümkün ve avantajlı olduğu belirtiliyor. Bunun için yenilenebilir enerjinin payının artırılması, fosil yakıt kullanımının azaltılması ve enerji şebekeleri ile depolama yatırımlarının hızlandırılması gerekiyor.
Atık yönetimi konusunda rapor, dünyanın atıkları bertaraf etmeye değil, kaynak kullanımını yeniden tasarlamaya odaklanması gerektiğini ortaya koyuyor. Geri kazanım yatırımlarının karbon emisyonlarını düşürdüğü belirtilirken, dönüşümün atık oluşumunu azaltan ve döngüsel ekonomiyi temel alan politikalarla mümkün olacağı vurgulanıyor. Şehirleşme başlığında, binaların yüksek karbon emisyonu payına dikkat çekilerek enerji verimliliği yüksek yapıların yaygınlaştırılması, mevcut binaların dönüştürülmesi, yapay zekâ destekli enerji yönetimi ve iklim dirençli şehir planlamasının kritik önem taşıdığı değerlendiriliyor. Sanayi bölümünde ise ham madde kullanımının azaltılması, geri dönüşümün artırılması ve temiz üretim teknolojilerinin yaygınlaştırılması gerektiği, döngüsel malzeme kullanım oranının 2035’e kadar en az %15’e çıkarılmasının hedeflendiği belirtiliyor. Eğitim bölümünde ise iklim değişikliği konusunda toplumun tamamına ulaşacak yaygın eğitim programlarının teknoloji ve finans kadar önemli olduğu ifade ediliyor.
Yorum Yap